Terracotta
Aardewerk uit Toscaanse klei
Toscane is niet alleen bekend door de gastronomie maar ook door één van de belangrijkste exportproducten, de terracotta. Verschillende dorpen, zoals Impruneta, hebben een ondergrond van klei die de bijzondere eigenschap heeft dat deze na het bakken vorstbestendig is. De bruinrode kleur van de gebakken klei is een van de typische Toscaanse kleuren.
Letterlijk betekent Terracotta ‘gebakken aarde', maar eigenlijk gebruikt men voor terracotta 30% Tufo (tufsteen) en 70% klei. Er wordt geen aarde toegevoegd. De bruinrode kleur is de natuurlijke bakkleur van de terracotta.
Terracotta werd voor het eerst gebruikt als bouwmateriaal in Mesopotamië. In Italië diende het als bekleding van houten balken. Later werden er in het Midden-0osten ook beelden van gemaakt. Maar tijdens de middeleeuwen raakte de terracottatechniek in onbruik. Het is pas in de 19de eeuw dat terracotta in Toscane opnieuw als volwaardig product wordt beschouwd.
De stevigste terracotta wordt gemaakt met de klei van de Toscaanse valleien. Verschillende soorten klei worden samen met vulkaansteen gemengd en met de hand gekneed tot er geen luchtgaten meer in het mengsel zitten.
Met de vuist wordt het mengsel tegen de wanden van mallen in verschillende maten
geslagen om zeker te zijn dat de klei tot in de kleinste details doordringt. Om ervoor te zorgen dat de wand overal even dik blijft, wordt overtollige klei met de hand afgeschraapt of worden de mallen in een centrifugeermachine geplaatst.
Daarna volgt een droogproces van ongeveer veertien dagen. Zodra de potten stevig genoeg zijn, worden de vormen verwijderd. De potten worden met de hand afgewerkt alvorens de oven in te gaan. De ovens worden langzaam opgewarmd tot ongeveer 950°. Het bakproces duurt ongeveer vijftig minuten, waarna men alles langzaam laat afkoelen. Dit voorkomt barsten in de klei.
Wanneer de potten voldoende afgekoeld zijn, worden ze overvloedig met water besproeid om eventuele kalkresten te verwijderen. Daarna zijn de potten verkoopklaar.
Omdat de Toscaanse terracotta zo populair is, is er ook veel namaak op de markt. Terracottaproducten die in landen als Maleisië, China, Vietnam en Roemenië worden geproduceerd, bevatten klei van minder goede kwaliteit dan de Toscaanse.
Die potten worden ingevoerd in Italië, waar er een stempel ‘Terracotta de Medici' wordt opgedrukt. Hierdoor veronderstellen kopers dat de potten in Italië zijn gemaakt. Om dit te voorkomen werd in november 2003 l'Associazione Nazionale della Terracotta Italiana opgericht. De vereniging zetelt in Petroio. Voorzitter Stefano Neri is tevens mede--eigenaar van de grootste terracottafabrieken uit Torrita di Siena, R.A.M. en Terrecotte Toscane.
terug | top
- Deze site werd gerealiseerd dankzij de samenwerking tussen het gemeentebestuur en de bevolking van Torrita di Siena en tien afgestudeerden 2004 van de Katholieke Hogeschool Mechelen, België, departement Handelswetenschappen en Bedrijfskunde, campus De Ham opleiding Journalistiek. - © Torrita di Siena |